Van crisis naar samenwerking: een jaar na de explosie
Het is inmiddels een jaar geleden dat de explosie aan de Titanialaan de wijk en haar bewoners opschrikte. Burgemeester Maarten Poorter blikt terug op een intens jaar en vertelt hoe de gemeente en haar partners vooruitkijken. Wat hebben we geleerd, hoe zorgen we ervoor dat we beter voorbereid zijn op zulke situaties en kunnen we incidenten zoals deze voorkomen?
Terugblik
Donderdag 10 april 2025 vond in de vroege avond een explosie plaats in een appartementencomplex aan de Titanialaan in Heerhugowaard. De explosie werd direct gevolgd door een grote brand. Het incident veroorzaakte enorme schade aan het pand: alle 66 appartementen liepen schade op en 13 woningen werden langdurig onbewoonbaar. Het incident werd landelijk nieuws en had grote impact op bewoners, hulpverleners en de gemeenschap.
Een avond die altijd bijblijft
De burgemeester herinnert zich de avond van de explosie als een van de meest indrukwekkende en ingrijpende momenten sinds zijn aantreden. “Toen ik ter plaatse kwam, was het nog volledig onduidelijk of er slachtoffers waren gevallen. De hele gevel lag eruit en de vlammen sloegen uit de verwoeste appartementen – een schokkend beeld dat me nog altijd helder voor ogen staat. We vreesden op dat moment het allerergste.”
Snel gehandeld
Volgens Poorter was het indrukwekkend hoe snel de hulpverlening en betrokken organisaties samenkwamen. De brandweer was snel ter plaatse en binnen een half uur zat een bestuurlijke en operationele ploeg rond de tafel. “We konden vanaf het eerste moment doen wat nodig was. In het gemeentehuis werden de bewoners opgevangen en zagen we mensen op slippers, zonder jas aan, met alleen een plastic tas met hun belangrijkste spullen. Er was grote ongerustheid over vermiste huisdieren. Slachtofferhulp was aanwezig voor emotionele ondersteuning en we probeerden om op zoveel mogelijk vragen een antwoord te geven, al was luisteren misschien nog wel belangrijker. Er is meteen actie ondernomen om snel praktische zaken te regelen. Zo zijn er hotels in de hele omtrek gebeld en geregeld, voor mensen die niet bij familie of vrienden terecht konden.”
Onafhankelijk onderzoek
De burgemeester besloot kort na het incident een onafhankelijk onderzoek te laten uitvoeren. “Niet om schuldigen aan te kunnen wijzen, maar om te begrijpen welke factoren een rol speelden en hoe organisaties kunnen leren van een gebeurtenis zoals deze. Er gingen veel verhalen rond. Bewoners grepen terug op eerdere overlastsituaties in de flat. De vraag of signalen gemist waren, leefde sterk. Het onderzoek liet zien hoe ingewikkeld het is om achter voordeuren zicht te krijgen op situaties die ontsporen.”
De regiegroep Zorg en Veiligheid
Een direct gevolg van dit onderzoek is de oprichting van de regiegroep Zorg en Veiligheid. Hierin werken Woonwaard, politie, Parlan, GGZ, het Zorg- en Veiligheidshuis, de gemeente en andere partners samen. Daarnaast is er een team dat zich bezighoudt met meldingen en signalen. Doel van de regiegroep is informatie tijdig delen, elkaar aanspreken op ieders rol en gebiedsgericht werken. Volgens Poorter heeft de samenwerking door het incident een sterke impuls gekregen. “Het beeld in de diverse wijken van Dijk en Waard wordt steeds beter, doordat informatie wordt gedeeld en professionals elkaar sneller weten te vinden. Omdat we moeilijk achter de voordeur kunnen kijken, kunnen we niet zeggen dat dit nooit meer zal gebeuren. Maar je kunt wel leren, verbeteren en sneller schakelen wanneer bepaalde signalen zich voordoen.”
Explosies in bredere context
Hij plaatst de explosie aan de Titanialaan ook in een landelijke trend. “Het aantal explosies is de afgelopen jaren toegenomen en steeds vaker zijn jongeren erbij betrokken. Zij worden via sociale media soms eenvoudig geronseld voor criminele opdrachten. Dat maakt het belangrijk om in te zetten op jongerenweerbaarheid en preventie.”
Een nieuwe schakel in de wijk
Na de explosie werd Gerben Slippens aangesteld als gebiedsverbinder, een functie die volgens de burgemeester een belangrijke positieve ontwikkeling is geweest. Gerben over zijn rol: “Ik sta midden tussen de inwoners, ik ben elke dag in deze wijk, en in de andere wijken waar ik verantwoordelijk voor ben. In de Titanialaan ben ik in de hal gaan zitten van het appartementencomplex, zodat bewoners een zichtbaar aanspreekpunt hadden en hebben.” Hij ziet zijn rol als een verbindende schakel. “Mijn werk draait om vertrouwen. Als je zichtbaar bent en mensen weten dat je luistert, melden ze makkelijker iets. En dan kunnen wij weer sneller handelen.”
Maarten Poorter is heel blij met de gebiedsverbinders in de wijk: “Hoewel een incident als de explosie iets is dat je niemand toewenst, heeft het wel geleid tot betere samenwerking en een vaste gesprekspartner voor bewoners.” Gerben vult aan: “De meeste bewoners die het hebben meegemaakt wonen inmiddels elders. Zij hebben aangegeven geen behoefte te hebben om met elkaar terug te blikken. Ze kijken liever vooruit. Dat vind ik heel krachtig.”
Het belang van melden
“Dit incident zal mij altijd bijblijven”, sluit de burgemeester af. “ Je hoopt dat het nooit meer gebeurt maar we moeten niet naïef zijn, en ervan leren.” Een van de belangrijkste lessen is dat meldingen echt nodig zijn om problemen in beeld te krijgen. “Mensen denken soms dat we hun situatie al kennen of de signalen al hebben gezien, en dat dat melden geen zin heeft. Maar een melding, hoe klein ook, kan het verschil maken. Bel de gemeente, maak een Fixi-melding of spreek een boa of de gebiedsverbinder aan. Meldingen komen hoe dan ook terecht bij de verantwoordelijke partijen.” Gerben beaamt dit: “Liever een melding te veel dan één te weinig. Samen houden we de buurt veilig en leefbaar.”