Veenhuizen: een bezoek waard

In het hart van het buurtschap Veenhuizen ligt een uniek stukje historisch Dijk en Waard dat bestaat uit drie onderdelen: het praalgraf van Reinout van Brederode, een zeldzame middeleeuwse klok Dionysius en het kleine begraafplaatsje naast de kerk. Samen vertellen zij het verhaal van de lange geschiedenis van deze plek.

Het buurtschap Veenhuizen is ontstaan als veenontginning. De precieze ontstaansdatum is niet bekend, maar de ontginningen in dit deel van West-Friesland vonden plaats tussen het jaar 700 en 1200. Veenhuizen ontstond in een latere fase, waarschijnlijk vanuit Schoorl. Het werd daarom ook wel Schoorlveen genoemd. Op een kaart uit 1537 van Jacob van Deventer staat Veenhuizen al aangegeven. Mogelijk stond er zelfs al eerder - in 1460 - een kerkje, af te leiden uit de klok uit dat jaar die nog altijd in de klokkenstoel hangt.

Veenhuizen is van groot cultuurhistorisch belang. De locatie is waardevol vanwege haar ouderdom (middeleeuwen), de aanwezigheid van het 17e-eeuwse praalgraf in de stijl van het atelier van Hendrick de Keyser, de 15e-eeuwse gegoten klok en de historische graven uit de 19e en vroege 20e eeuw. Voor Dijk en Waard is een plek met zo’n lange geschiedenis uniek. Daarom heeft deze locatie ook een hoge zeldzaamheidswaarde.

Daarnaast is er archeologische waarde door de aanwezigheid van de grafkelder van Reinout van Brederode en mogelijke resten van eerdere kerken. Naast de huidige kerk zijn opgravingen gedaan en zijn de fundamenten van eerdere kerken blootgelegd. De combinatie van deze elementen maakt de plek bijzonder: het geheel vertelt het verhaal van Veenhuizen en haar bewoners door de eeuwen heen.